CHƯƠNG TRÌNH GDPT 2018 • BỘ KẾT NỐI TRI THỨC VỚI CUỘC SỐNG

Khóa Học Âm Nhạc Lớp 8

Hệ thống hóa toàn bộ kiến thức cốt lõi theo 8 Chủ đề, 16 Bài học: Thực hành hát, nghe nhạc, nhạc cụ (Recorder, Melodica), lí thuyết âm nhạc (Gam trưởng, Gam thứ, Nhịp 3/8, Nhịp 6/8, Đảo phách), thưởng thức âm nhạc và Đấu trường Trạng Nguyên 60:00.

8 Chủ đề trọng tâm 16 Bài học chi tiết 64 Câu trắc nghiệm bài học Trạng Nguyên 60 Phút

1. Khung Cấu Trúc Môn Học (8 Chủ Đề • 16 Bài Học SGK Kết Nối Tri Thức)

Chủ đề Bài Mạch học tập trọng tâm
1. Chào năm học mới 1–2 Hát tập thể; nghe nhạc; gam/giọng trưởng, Đô trưởng; đọc nhạc số 1
2. Tôi yêu Việt Nam 3–4 Bài hát về Việt Nam; nhạc cụ recorder/kèn phím; dân ca Quan họ Bắc Ninh
3. Hòa ca 5–6 Hát về ước mơ; thể loại hợp xướng; nhịp 3/8 và so sánh với 3/4
4. Biển đảo quê hương 7–8 Hát về Trường Sa; nghe nhạc về biển đảo; đàn guitar/ukulele; recorder/kèn phím
5. Chào xuân 9–10 Bài hát ngày Tết; nhạc sĩ Trần Hoàn; nhịp 6/8; đọc nhạc số 3
6. Âm nhạc nước ngoài 11–12 Bài hát nước ngoài; Trở về Surriento; recorder/kèn phím; gam/giọng thứ, La thứ; đọc nhạc số 4
7. Giai điệu quê hương 13–14 Bài hát dân ca; đàn nguyệt và đàn tính; đảo phách; đọc nhạc số 5
8. Nhịp điệu mùa hè 15–16 Bài hát mùa hè; Frédéric Chopin và tác phẩm piano; recorder/kèn phím

6 Năng Lực Âm Nhạc Cốt Lõi Xuyên Suốt Chương Trình

Hát Đúng nhịp độ, sắc thái, hòa giọng
Nghe nhạc Cảm nhận giai điệu & bối cảnh
Đọc nhạc Đúng tên nốt, cao độ, gõ phách
Chơi nhạc cụ Recorder & Kèn phím Melodica
Thưởng thức Nhạc sĩ, tác phẩm, văn hóa
Sáng tạo Đặt lời mới, đệm, biểu diễn
HỌC KÌ 1 • CHỦ ĐỀ 1 Chủ đề 1: Chào năm học mới

1 Bài 1: Hát bài 'Chào năm học mới' & Nghe nhạc 'Bay lên nhé nụ cười'

Hát & Nghe nhạc

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Hát đúng giai điệu, lời ca, nhịp độ và sắc thái vui tươi, rộn ràng của bài hát 'Chào năm học mới'.
  • Biết lấy hơi đúng chỗ theo câu nhạc, phát âm rõ lời, hòa giọng nhịp nhàng cùng tập thể.
  • Nghe ca khúc 'Bay lên nhé nụ cười', nhận biết tính chất âm nhạc vui tươi, tiết tấu sôi nổi và thông điệp tích cực.
  • Luyện tập hát kết hợp vỗ tay/gõ đệm theo phách, vận động cơ thể (body percussion) và tự tin biểu diễn nhóm.
Sơ đồ trực quan bài học
HÁT: CHÀO NĂM HỌC MỚI (Phạm Tuyên) • Giọng Đô trưởng, nhịp 2/4 rộn rã, bước chân tựu trường NGHE NHẠC: BAY LÊN NHÉ NỤ CƯỜI • Thông điệp ước mơ tuổi thơ

1. Học hát: "Chào năm học mới" (Nhạc & lời: Phạm Tuyên)

• Tác giả: Nhạc sĩ Phạm Tuyên – cây đại thụ của nền âm nhạc Việt Nam với hàng trăm ca khúc tuổi thơ bất hủ (Chiếc đèn ông sao, Tiến lên đoàn viên, Cánh én tuổi thơ...).

• Tính chất & Sắc thái: Bài hát viết ở nhịp 2/4, tốc độ vừa phải, rộn ràng, tươi vui; diễn tả khí thế hân hoan, rạo rực của ngày khai trường đón chào năm học mới.

• Yêu cầu kĩ thuật hát: Lấy hơi sâu đầu mỗi câu hát, nhả chữ rõ ràng, tươi tắn; giữ đúng cao độ và trường độ ở các nốt móc đơn và nốt đen; kết hợp gõ đệm theo phách (Phách 1 mạnh - Phách 2 nhẹ).

2. Nghe nhạc: "Bay lên nhé nụ cười"

• Cảm nhận tác phẩm: Ca khúc mang âm hưởng tươi sáng, nhịp điệu trẻ trung, truyền cảm hứng về tình bạn trong sáng, niềm tin yêu cuộc sống và khát vọng vươn tới tương lai tươi đẹp.

• Hoạt động tiếp nhận: Lắng nghe giai điệu kết hợp vận động cơ thể nhịp nhàng hoặc dùng nhạc cụ gõ đệm (thanh phách, xúc xắc, trống con) tạo không khí sôi động.

Vận dụng & Sáng tạo:

Chia sẻ cảm nghĩ về ngày khai trường đầu tiên của năm học lớp 8. Thử sáng tạo động tác phụ họa hoặc kết hợp bộ gõ cơ thể (vỗ tay, giậm chân, búng tay) khi hát lại điệp khúc bài Chào năm học mới.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Bài hát 'Chào năm học mới' do nhạc sĩ nào sáng tác?

Câu 2 Sắc thái chủ đạo của bài hát 'Chào năm học mới' là gì?

Câu 3 Khi hát tập thể bài hát 'Chào năm học mới', kĩ thuật lấy hơi cần chú ý điều gì?

Câu 4 Ca khúc 'Bay lên nhé nụ cười' mang thông điệp ý nghĩa nào?

HỌC KÌ 1 • CHỦ ĐỀ 1 Chủ đề 1: Chào năm học mới

2 Bài 2: Lý thuyết âm nhạc: Gam trưởng, giọng trưởng, giọng Đô trưởng & Đọc nhạc số 1

Lí thuyết & Đọc nhạc

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Hiểu rõ khái niệm gam trưởng, giọng trưởng, âm chủ và cấu trúc cung / nửa cung của gam trưởng.
  • Nhận biết giọng Đô trưởng (C-dur / C Major), âm chủ Đô, hóa biểu không có dấu thăng (#) hoặc giáng (b).
  • Đọc đúng tên nốt, cao độ, trường độ bài đọc nhạc số 1 ở nhịp 2/4 kết hợp gõ phách hoặc đánh nhịp.
  • Vận dụng nhận diện tính chất vui tươi, trong sáng đặc trưng của giọng trưởng trong các tác phẩm âm nhạc.
Sơ đồ trực quan bài học
CẤU TRÚC GAM TRƯỞNG: 1 – 1 – 1/2 – 1 – 1 – 1 – 1/2 Đô Rê Mi Fa Sol La Si Đô 1c1c 1/2c 1c1c1c 1/2c

1. Gam trưởng, giọng trưởng và giọng Đô trưởng

• Gam trưởng: Là hệ thống gồm 7 bậc âm được sắp xếp liền bậc từ âm chủ (bậc I) lên âm chủ quãng tám (bậc VIII). Cấu trúc cung và nửa cung:

Bậc I —1c— Bậc II —1c— Bậc III —½c— Bậc IV —1c— Bậc V —1c— Bậc VI —1c— Bậc VII —½c— Bậc VIII

• Nửa cung nằm giữa: Bậc III – Bậc IV và Bậc VII – Bậc VIII.

• Giọng trưởng: Hình thành khi các bậc âm của gam trưởng dùng để xây dựng một tác phẩm âm nhạc (âm chủ là trung tâm ổn định nhất). Tính chất thường tươi sáng, vui tươi, khỏe khoắn.

• Giọng Đô trưởng (C-dur / C Major): Có âm chủ là Đô (C). Thang âm: Đô – Rê – Mi – Fa – Sol – La – Si – (Đô). Hóa biểu hoàn toàn không có dấu thăng hoặc giáng.

2. Thực hành: Bài đọc nhạc số 1

• Viết ở giọng Đô trưởng, nhịp 2/4.

• Các bước luyện tập:

1. Đọc gam Đô trưởng (đi lên và đi xuống) để củng cố cao độ chuẩn.

2. Gõ tiết tấu riêng: Nốt đen, nốt móc đơn, dấu lặng đen.

3. Ghép cao độ từng câu nhạc với tốc độ vừa phải.

4. Đọc cả bài kết hợp đánh nhịp 2/4 (Phách 1 tay đưa xuống, Phách 2 tay hất lên).

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Cấu trúc cung và nửa cung của gam trưởng gồm các khoảng cách nào?

Câu 2 Hóa biểu của giọng Đô trưởng (C-dur) có đặc điểm gì?

Câu 3 Khoảng cách nửa cung trong gam Đô trưởng rơi vào các cặp nốt nào?

Câu 4 Tính chất cảm xúc đặc trưng của các tác phẩm viết ở giọng trưởng thường là gì?

HỌC KÌ 1 • CHỦ ĐỀ 2 Chủ đề 2: Tôi yêu Việt Nam

3 Bài 3: Hát bài 'Việt Nam ơi' & Nghe nhạc 'Ngàn ước mơ Việt Nam'

Hát & Nghe nhạc

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Hát đúng giai điệu, lời ca bài hát 'Việt Nam ơi', thể hiện trọn vẹn tình cảm yêu quê hương, đất nước và niềm tự hào dân tộc.
  • Nghe ca khúc 'Ngàn ước mơ Việt Nam', cảm nhận khát vọng vươn mình của thế hệ trẻ dựng xây non sông.
  • Thực hành hát kết hợp gõ đệm tiết tấu, vận động phụ họa cơ thể hoặc trình diễn tốp ca sôi nổi.
  • Liên hệ hình ảnh đất nước trong âm nhạc với cảnh sắc, con người và truyền thống lịch sử hào hùng.
Sơ đồ trực quan bài học
HÁT: VIỆT NAM ƠI (Bùi Minh Tấn) • Hào sảng, sôi động, khơi dậy tình yêu Tổ quốc NGHE: NGÀN ƯỚC MƠ VIỆT NAM (Nguyễn Hồng Thuận) • Khát vọng tuổi trẻ

1. Học hát: "Việt Nam ơi" (Nhạc & lời: Bùi Minh Tấn)

• Bối cảnh & Ý nghĩa: Ca khúc ra đời như một khúc khải hoàn tràn đầy năng lượng tuổi trẻ, thường vang lên cổ vũ trong các sự kiện thể thao lớn, ngày hội thanh niên và lễ kỷ niệm quốc gia.

• Đặc điểm âm nhạc: Nhịp điệu sôi nổi, tiết tấu dồn dập, ca từ ngắn gọn, giàu hình ảnh và tinh thần tự hào: "Từ nơi đồng xanh thơm hương lúa... Việt Nam hỡi, Việt Nam ơi, tự hào hát mãi lên Việt Nam ơi!".

• Yêu cầu biểu diễn: Hát với phong thái tự tin, ngực mở rộng, giọng vang, tràn đầy nhiệt huyết; nhấn mạnh vào các phách mạnh của ô nhịp.

2. Nghe nhạc: "Ngàn ước mơ Việt Nam" (Sáng tác: Nguyễn Hồng Thuận)

• Nội dung: Khắc họa bức tranh đất nước Việt Nam đổi mới, triệu trái tim cùng chung khát vọng đưa đất nước vươn tầm thế giới.

• Cảm nhận: Giai điệu trữ tình ở đoạn đầu rồi bùng cháy mạnh mẽ, truyền cảm hứng sống cống hiến cho thế hệ học sinh.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Ca khúc 'Việt Nam ơi' của nhạc sĩ Bùi Minh Tấn thể hiện nội dung chủ đạo nào?

Câu 2 Sắc thái thể hiện phù hợp nhất khi hát bài 'Việt Nam ơi' là:

Câu 3 Ca khúc 'Ngàn ước mơ Việt Nam' do nhạc sĩ nào sáng tác?

Câu 4 Khi gõ đệm cho bài hát 'Việt Nam ơi', nên sử dụng loại nhạc cụ gõ nào để tạo không khí hào hùng?

HỌC KÌ 1 • CHỦ ĐỀ 2 Chủ đề 2: Tôi yêu Việt Nam

4 Bài 4: Nhạc cụ: Recorder hoặc Kèn phím & Thưởng thức Dân ca Quan họ Bắc Ninh

Nhạc cụ & Thường thức

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Thực hành Recorder: cầm đúng tư thế, luồng hơi ổn định, bịt kín lỗ bấm tạo âm thanh trong trẻo.
  • Thực hành Kèn phím: nhận diện thế bấm bàn phím, điều phối số ngón tay (1, 2, 3, 4, 5) và luồng hơi thổi.
  • Hiểu biết về Dân ca Quan họ Bắc Ninh: lề lối hát đối đáp giao duyên, kĩ thuật Vang - Rền - Nền - Nảy.
  • Tự hào về Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại được UNESCO ghi danh năm 2009.
Sơ đồ trực quan bài học
NHẠC CỤ THỰC HÀNH • Recorder (Sáo dọc Soprano) • Melodica (Kèn phím thổi hơi) QUAN HỌ BẮC NINH • Di sản UNESCO (2009) Vang – Rền – Nền – Nảy

1. Thực hành nhạc cụ: Recorder hoặc Kèn phím (Melodica)

• Sáo Recorder (Soprano): Tay trái ở trên (ngón cái bịt lỗ số 0 phía sau, các ngón 1, 2, 3 bịt lỗ 1, 2, 3), tay phải ở dưới (các ngón 1, 2, 3, 4 bịt lỗ 4, 5, 6, 7). Lưu ý dùng phần thịt đầu ngón tay khép kín lỗ, luồng hơi vừa phải, phát âm "tu" êm dịu.

• Kèn phím Melodica: Tư thế ngồi thẳng lưng, tay phải giữ vị trí phím tự nhiên hình vòm cung; điều hòa luồng hơi đều đặn kết hợp nhấn ngón dứt khoát.

2. Thưởng thức âm nhạc: Dân ca Quan họ Bắc Ninh

• Khái quát: Là loại hình dân ca tiêu biểu của vùng châu thổ sông Hồng (vùng Kinh Bắc gồm Bắc Ninh và Bắc Giang), gắn với hội xuân, hát đối đáp giao duyên giữa các liền anh (áo the, khăn xếp, ô đen) và liền chị (áo tứ thân, nón quai thao).

• Kĩ thuật hát đặc trưng: Quy chuẩn khắt khe Vang – Rền – Nền – Nảy (hát vang xa, rền giọng hòa quyện, giữ chắc nền âm thanh, luyến láy nảy hạt điêu luyện).

• Vinh danh quốc tế: Năm 2009, UNESCO chính thức ghi danh Dân ca Quan họ Bắc Ninh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Dân ca Quan họ Bắc Ninh được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể vào năm nào?

Câu 2 Bốn tiêu chuẩn kĩ thuật hát khắt khe trong nghệ thuật Quan họ Bắc Ninh là gì?

Câu 3 Khi bấm các nốt trên sáo Recorder, yêu cầu quan trọng nhất để âm thanh không bị rè, xì là gì?

Câu 4 Trang phục truyền thống của các Liền chị khi hát Quan họ thường gắn liền với hình ảnh nào?

HỌC KÌ 1 • CHỦ ĐỀ 3 Chủ đề 3: Hòa ca

5 Bài 5: Hát bài 'Ngàn ước mơ Việt Nam' & Tìm hiểu Thể loại Hợp xướng

Hát & Thường thức

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Hát bài 'Ngàn ước mơ Việt Nam' giữ đúng nhịp, phối hợp giọng hát tập thể tạo sự hòa quyện âm thanh.
  • Hiểu rõ khái niệm Thể loại Hợp xướng (Choir / Chorus), nhận biết 4 loại giọng chuẩn SATB.
  • Phân biệt rõ ràng giữa hát đồng thanh (hát cùng giai điệu) với hát hợp xướng nhiều bè.
  • Vận dụng chia nhóm hát bè hoặc giả lập hòa thanh nhiều lớp âm thanh đơn giản.
Sơ đồ trực quan bài học
4 BÈ CHÍNH TRONG DÀN HỢP XƯỚNG HỖN HỢP (SATB) SOPRANO Nữ cao ALTO Nữ trầm TENOR Nam cao BASS Nam trầm

1. Học hát: "Ngàn ước mơ Việt Nam" (Phong cách Hòa ca)

• Luyện hát tập thể: Chú ý nghe bè bạn bên cạnh để điều chỉnh âm lượng cân bằng, không hát phô chênh hoặc lấn át giọng người khác.

• Tập chia nhóm bè: Một nhóm hát giai điệu chính, một nhóm hát đuổi bè hoặc ngân nốt đệm bè trầm (vocal background) tạo hiệu ứng hòa ca phong phú.

2. Tìm hiểu thể loại âm nhạc: Hợp xướng (Chorus / Choir)

• Khái niệm: Hợp xướng là thể loại thanh nhạc quy mô lớn gồm nhiều bè hát cùng hòa quyện, mỗi bè do một nhóm người cùng loại giọng đảm nhận dưới sự chỉ huy của nhạc trưởng.

• Các loại dàn hợp xướng: Dàn hợp xướng hỗn hợp (nam và nữ), hợp xướng giọng nữ, hợp xướng giọng nam, hợp xướng thiếu nhi.

• Bốn loại giọng chính (SATB):

1. Soprano: Giọng nữ cao (thanh thoát, bay bổng, thường lĩnh xướng giai điệu chính).

2. Alto: Giọng nữ trầm (ấm áp, đằm thắm, làm dày bè hòa âm trung).

3. Tenor: Giọng nam cao (sáng, hào sảng, âm vang).

4. Bass: Giọng nam trầm (sâu thẳm, làm nền tảng âm trầm vững chãi cho toàn dàn).

• Hát A cappella: Là hình thức hợp xướng không có bất kì nhạc cụ nào đệm theo, hoàn toàn dựa vào sự hòa âm chuẩn xác và điêu luyện của các giọng người.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Dàn hợp xướng hỗn hợp tiêu chuẩn (SATB) bao gồm 4 loại giọng nào?

Câu 2 Điểm khác biệt cơ bản nhất giữa Hát hợp xướng và Hát đồng thanh là gì?

Câu 3 Thuật ngữ âm nhạc 'A cappella' dùng để chỉ hình thức biểu diễn nào?

Câu 4 Người đóng vai trò điều khiển, giữ nhịp và cân bằng âm lượng cho toàn dàn hợp xướng gọi là:

HỌC KÌ 1 • CHỦ ĐỀ 3 Chủ đề 3: Hòa ca

6 Bài 6: Lý thuyết âm nhạc: Nhịp 3/8 & Bài đọc nhạc số 2

Lí thuyết & Đọc nhạc

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Hiểu rõ bản chất nhịp 3/8: mỗi ô nhịp có 3 phách, mỗi phách có giá trị bằng một nốt móc đơn.
  • So sánh, phân biệt nhịp 3/8 và nhịp 3/4: số lượng phách giống nhau nhưng đơn vị phách khác nhau.
  • Thực hiện chính xác sơ đồ đánh nhịp 3/8 theo hình tam giác: Phách 1 xuống, phách 2 sang, phách 3 lên.
  • Đọc đúng cao độ, trường độ, nhịp và dấu hóa của Bài đọc nhạc số 2.
Sơ đồ trực quan bài học
NHỊP 3/8 (MÓC ĐƠN) • 3 phách / ô nhịp • 1 phách = 1 nốt móc đơn (♪) Phách 1 mạnh – 2, 3 nhẹ SO SÁNH VỚI NHỊP 3/4 • 3/4: 1 phách = 1 nốt đen (♩) • 3/8: Cảm giác nhanh, linh hoạt, gọn gàng, uyển chuyển hơn

1. Lí thuyết âm nhạc: Nhịp 3/8 và so sánh với Nhịp 3/4

• Định nghĩa nhịp 3/8: Số 3 ở trên chỉ mỗi ô nhịp có 3 phách; số 8 ở dưới quy định giá trị mỗi phách bằng một nốt móc đơn (bằng 1/8 nốt tròn). Phách 1 mạnh, phách 2 và phách 3 nhẹ.

• So sánh 3/8 và 3/4:

• Giống nhau: Đều có 3 phách trong mỗi ô nhịp; quy luật phách: Phách 1 mạnh, phách 2 và 3 nhẹ; chung sơ đồ đánh nhịp 3 điểm (xuống - sang - lên).

• Khác nhau: Nhịp 3/4 mỗi phách là 1 nốt đen (♩), nhịp 3/8 mỗi phách là 1 nốt móc đơn (♪). Nhịp 3/8 thường mang lại nhịp điệu nhanh, nhẹ nhàng, sinh động và thanh thoát hơn.

2. Thực hành: Bài đọc nhạc số 2

• Viết ở giọng Đô trưởng, nhịp 3/8.

• Luyện đọc đúng các hình nốt: nốt móc đơn (1 phách), nốt đen (2 phách), nốt đen chấm dôi (3 phách = hết 1 ô nhịp).

• Thực hành gõ phách 1 nhấn mạnh vào nốt đầu ô nhịp; kết hợp đánh nhịp 3 tay.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Trong số chỉ nhịp 3/8, giá trị thời gian của mỗi phách tương đương với:

Câu 2 Quy luật trọng âm của nhịp 3/8 trong mỗi ô nhịp diễn ra như thế nào?

Câu 3 Một nốt đen chấm dôi trong nhịp 3/8 có giá trị ngân dài bằng bao nhiêu phách?

Câu 4 Sơ đồ đánh tay chuẩn của nhịp 3/8 gồm 3 hướng chuyển động nào?

HỌC KÌ 1 • CHỦ ĐỀ 4 Chủ đề 4: Biển đảo quê hương

7 Bài 7: Hát bài 'Nơi ấy Trường Sa' & Nghe nhạc 'Nơi đảo xa'

Hát & Nghe nhạc

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Hát bài 'Nơi ấy Trường Sa' đúng giai điệu, lời ca; thể hiện cảm xúc tha thiết, thiêng liêng hướng về biển đảo Tổ quốc.
  • Nghe tác phẩm kinh điển 'Nơi đảo xa' của nhạc sĩ Thế Song, nhận xét tính chất giai điệu, hình tượng người chiến sĩ hải quân kiên trung.
  • Rèn luyện kĩ năng lấy hơi sâu, chia câu hợp lý, kết hợp gõ đệm phách hoặc đánh nhịp.
  • Bồi đắp tình yêu quê hương đất nước, lòng biết ơn sâu sắc đối với những người lính đang ngày đêm canh giữ chủ quyền biển đảo.
Sơ đồ trực quan bài học
HÁT: NƠI ẤY TRƯỜNG SA (Kim Long) • Tha thiết, tự hào, hướng về quần đảo thiêng liêng NGHE: NƠI ĐẢO XA (Thế Song) • Tượng đài âm nhạc người lính biển

1. Học hát: "Nơi ấy Trường Sa" (Nhạc & lời: Kim Long)

• Ý nghĩa ca khúc: Gửi gắm tình cảm yêu thương, sự gắn kết keo sơn giữa đất liền với các chiến sĩ và đồng bào nơi đầu sóng ngọn gió quần đảo Trường Sa.

• Đặc điểm giai điệu: Đoạn 1 mở đầu êm ả như sóng biển vỗ bờ, đoạn 2 âm hưởng dâng trào mạnh mẽ, khẳng định chủ quyền toàn vẹn lãnh thổ thiêng liêng của Tổ quốc.

• Kĩ thuật hát: Giữ hơi thở ổn định để thể hiện trọn vẹn những nốt ngân dài; sắc thái tha thiết, trang nghiêm và tự hào.

2. Nghe nhạc: "Nơi đảo xa" (Sáng tác: Nhạc sĩ Thế Song)

• Kiệt tác bất hủ: Ra đời năm 1979 sau chuyến đi thực tế của nhạc sĩ tại các đồn biên phòng và bờ biển Quảng Ninh. Bài hát đã trở thành ca khúc kinh điển lay động hàng triệu trái tim người Việt: "Nơi anh đến là biển xa, nơi anh đến là đảo xa...".

• Hình tượng nghệ thuật: Người lính biển tay cầm chắc cây súng đứng gác giữa muôn trùng sóng gió, nhưng trong tim luôn dạt dào tình yêu gia đình, quê hương và đôi mắt sáng ngời niềm tin.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Ca khúc kinh điển 'Nơi đảo xa' là sáng tác của nhạc sĩ nào?

Câu 2 Hình tượng trung tâm được khắc họa sâu sắc trong bài hát 'Nơi đảo xa' là:

Câu 3 Sắc thái tình cảm chủ đạo khi thể hiện bài hát 'Nơi ấy Trường Sa' là gì?

Câu 4 Khi hát những nốt nhạc ngân dài trong bài hát về biển đảo, người hát cần chú ý điều gì?

HỌC KÌ 1 • CHỦ ĐỀ 4 Chủ đề 4: Biển đảo quê hương

8 Bài 8: Thường thức: Đàn Guitar & Đàn Ukulele; Thực hành Nhạc cụ

Thường thức & Nhạc cụ

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Nhận biết đặc điểm cấu tạo, hình dáng, cách tạo âm và âm sắc của Đàn Guitar và Đàn Ukulele.
  • Phân biệt rõ Đàn Guitar (6 dây, âm vực rộng, trầm ấm) và Đàn Ukulele (4 dây, nhỏ gọn, âm sắc trong trẻo).
  • Tiếp tục thực hành bài luyện trên Recorder / Kèn phím Melodica theo đúng tư thế, số ngón và tiết tấu.
  • Lựa chọn nhạc cụ phù hợp với giai điệu và tham gia hòa tấu âm nhạc theo nhóm.
Sơ đồ trực quan bài học
ĐÀN GUITAR • 6 dây (E - A - D - G - B - E) • Thùng đàn to, âm trầm ấm Đệm hát, độc tấu, cổ điển ĐÀN UKULELE • 4 dây (G - C - E - A) • Nhỏ gọn, xuất xứ Hawaii Âm sắc trong, vang, vui nhộn

1. Thường thức âm nhạc: Đàn Guitar và Đàn Ukulele

• Đàn Guitar: Nhạc cụ dây gảy phổ biến nhất trên thế giới. Gồm cần đàn có các phím ngăn và thùng đàn rỗng khuếch đại âm thanh. Đàn guitar tiêu chuẩn có 6 dây (từ trầm đến bổng: Mì - Là - Rê - Sol - Si - Mí). Có các dòng chính: Guitar cổ điển (Classical - dây nylon), Guitar đệm hát (Acoustic - dây kim loại), và Guitar điện (Electric guitar).

• Đàn Ukulele: Nhạc cụ dây gảy có nguồn gốc từ vùng đảo Hawaii (Mỹ). Hình dáng thu nhỏ như một cây guitar mini nhưng chỉ có 4 dây (Sol - Đô - Mi - La). Âm sắc sáng, lảnh lót, vui tươi, rất dễ học và tiện lợi mang theo dã ngoại.

2. Thực hành nhạc cụ: Recorder và Kèn phím Melodica

• Luyện bài hòa tấu chủ đề Biển đảo quê hương: Phối hợp bè giai điệu chính trên Recorder và bè đệm hợp âm hoặc giữ nhịp trên Kèn phím.

• Đảm bảo nhịp độ ổn định, âm lượng hai nhạc cụ hòa quyện, không bị át tiếng.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Đàn Ukulele tiêu chuẩn có bao nhiêu dây đàn và xuất xứ nổi tiếng từ đâu?

Câu 2 Đàn Guitar tiêu chuẩn thông thường có bao nhiêu dây đàn?

Câu 3 Điểm khác biệt rõ rệt về âm sắc giữa đàn Guitar và đàn Ukulele là gì?

Câu 4 Dây đàn của đàn Guitar cổ điển (Classical Guitar) thường được làm bằng chất liệu gì?

HỌC KÌ 2 • CHỦ ĐỀ 5 Chủ đề 5: Chào xuân

9 Bài 9: Hát bài 'Ngày Tết quê em' & Thưởng thức Nhạc sĩ Trần Hoàn và 'Một mùa xuân nho nhỏ'

Hát & Thường thức

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Hát bài 'Ngày Tết quê em' đúng giai điệu, lời ca, nhịp độ; thể hiện không khí tưng bừng, niềm vui sum họp ngày Tết.
  • Tìm hiểu cuộc đời và sự nghiệp vẻ vang của Nhạc sĩ Trần Hoàn – cây đại thụ của tân nhạc Việt Nam (Giải thưởng Hồ Chí Minh về VH-NT).
  • Thưởng thức ca khúc bất hủ 'Một mùa xuân nho nhỏ' (thơ: Thanh Hải, nhạc: Trần Hoàn), cảm nhận giai điệu đằm thắm, tha thiết.
  • Hát kết hợp vận động, gõ đệm theo nhịp hoặc hòa tấu nhạc cụ gõ; liên hệ nét đẹp văn hóa đón Tết của gia đình và quê hương.
Sơ đồ trực quan bài học
HÁT: NGÀY TẾT QUÊ EM (Từ Huy) • Rộn ràng xuân sang • Tết sum vầy, câu chúc may mắn, hoa mai hoa đào nở rộ THƯỞNG THỨC: NHẠC SĨ TRẦN HOÀN • Một mùa xuân nho nhỏ

1. Học hát: "Ngày Tết quê em" (Nhạc & lời: Từ Huy)

• Không khí âm nhạc: Ca khúc mang giai điệu rộn rã, tưng bừng, đậm đà sắc xuân truyền thống Việt Nam: "Tết Tết Tết Tết đến rồi... Tết đến trong tim mọi người".

• Ý nghĩa nhân văn: Nhắc nhở nét đẹp sum họp gia đình, con cháu quây quần chúc thọ ông bà, cha mẹ, phong tục mừng tuổi và ước mong một năm mới an khang thịnh vượng.

• Kĩ thuật hát: Tiết tấu nhảy nhót tươi vui, phát âm nhả chữ dứt khoát, nụ cười rạng rỡ khi trình bày bài hát.

2. Thưởng thức âm nhạc: Nhạc sĩ Trần Hoàn và ca khúc "Một mùa xuân nho nhỏ"

• Nhạc sĩ Trần Hoàn (1928 – 2003): Quê ở Quảng Trị, là nhạc sĩ lớn có đóng góp to lớn cho nền âm nhạc cách mạng Việt Nam. Ông từng giữ chức Bộ trưởng Bộ Văn hóa – Thông tin và được Nhà nước truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học – Nghệ thuật.

• Các tác phẩm nổi tiếng: Sơn nữ ca, Lời ru trên nương, Giữa Mạc Tư Khoa nghe câu hò Nghệ Tĩnh, Lời Bác dặn trước lúc đi xa...

• Ca khúc "Một mùa xuân nho nhỏ": Phổ nhạc từ bài thơ tuyệt bút của nhà thơ Thanh Hải viết trước lúc lâm chung. Giai điệu mang âm hưởng dân ca miền Trung đằm thắm, ngọt ngào, gửi gắm ước nguyện được làm một mùa xuân nho nhỏ lặng lẽ dâng hiến cho đời.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Bài hát nổi tiếng 'Ngày Tết quê em' do nhạc sĩ nào sáng tác?

Câu 2 Ca khúc 'Một mùa xuân nho nhỏ' của nhạc sĩ Trần Hoàn được phổ nhạc từ bài thơ của nhà thơ nào?

Câu 3 Giải thưởng cao quý nhất mà cố Nhạc sĩ Trần Hoàn được Nhà nước trao tặng là gì?

Câu 4 Âm hưởng dân ca vùng miền nào được thể hiện rõ nét trong bài hát 'Một mùa xuân nho nhỏ'?

HỌC KÌ 2 • CHỦ ĐỀ 5 Chủ đề 5: Chào xuân

10 Bài 10: Lý thuyết âm nhạc: Nhịp 6/8 & Bài đọc nhạc số 3

Lí thuyết & Đọc nhạc

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Hiểu rõ bản chất nhịp 6/8: mỗi ô nhịp có 6 phách, mỗi phách bằng một nốt móc đơn.
  • Nắm vững 2 trọng âm chính: Phách 1 mạnh, Phách 4 mạnh vừa; các phách 2, 3, 5, 6 là phách nhẹ.
  • Cảm nhận nhịp 6/8 theo hai nhóm ba phách, tạo cảm giác nhịp nhàng, dập dềnh, uyển chuyển.
  • Phân biệt nhịp 6/8 với nhịp 3/8 và đọc đúng Bài đọc nhạc số 3 kết hợp gõ phách.
Sơ đồ trực quan bài học
QUY LUẬT PHÁCH TRONG NHỊP 6/8 (2 NHÓM BA PHÁCH) Phách 1 MẠNH Phách 2 Nhẹ Phách 3 Nhẹ Phách 4 M. VỪA Phách 5 Nhẹ Phách 6 Nhẹ

1. Lí thuyết âm nhạc: Nhịp 6/8 và so sánh với Nhịp 3/8

• Khái niệm nhịp 6/8: Mỗi ô nhịp có 6 phách, mỗi phách bằng một nốt móc đơn (♪). Nhịp 6/8 có 2 trọng âm chính:

• Phách 1: Trọng âm MẠNH nhất.

• Phách 4: Trọng âm MẠNH VỪA.

• Các phách 2, 3, 5, 6 là phách nhẹ.

• Cảm nhận nhịp 6/8: Thường được gom thành 2 nhóm ba phách (mỗi nhóm tương đương 1 nốt đen chấm dôi), tạo cảm giác đung đưa, lướt sóng, nhịp nhàng uyển chuyển (thường dùng trong các điệu Barcarolle - chèo thuyền, điệu ru, nhạc valse chậm).

• Phân biệt 6/8 với 3/8: Nhịp 3/8 chỉ có 3 phách móc đơn với 1 trọng âm duy nhất ở phách 1; nhịp 6/8 có 6 phách móc đơn với 2 trọng âm (phách 1 và phách 4).

2. Thực hành: Bài đọc nhạc số 3

• Viết ở nhịp 6/8.

• Phương pháp luyện đọc:

1. Đếm phách chậm theo 6 phách: "1-2-3-4-5-6".

2. Nhấn giọng rõ ở phách 1 và phách 4.

3. Chuyển sang cảm nhận theo 2 nhịp lớn (mỗi nốt đen chấm dôi là 1 phách lớn).

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Trong nhịp 6/8, hai trọng âm rơi vào những phách nào trong ô nhịp?

Câu 2 Một nốt đen chấm dôi trong nhịp 6/8 có độ dài ngân bằng bao nhiêu phách móc đơn?

Câu 3 Để có giá trị trường độ bằng cả một ô nhịp 6/8, ta cần một hình nốt nào?

Câu 4 Cảm giác chuyển động đặc trưng mà nhịp 6/8 mang lại cho người nghe là gì?

HỌC KÌ 2 • CHỦ ĐỀ 6 Chủ đề 6: Âm nhạc nước ngoài

11 Bài 11: Hát 'Hát lên cho ngày mai'; Nghe 'Trở về Surriento' & Nhạc cụ

Hát & Nghe nhạc

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Hát ca khúc quốc tế 'Hát lên cho ngày mai' với sắc thái trong sáng, lạc quan, tăng dần nhịp độ (accelerando).
  • Thưởng thức ca khúc bất hủ 'Trở về Surriento' (Torna a Surriento - Nhạc Ý), cảm nhận giai điệu trữ tình Địa Trung Hải.
  • Luyện tập Recorder / Kèn phím Melodica với bài thực hành giai điệu quốc tế theo đúng tiết tấu.
  • Mở rộng hiểu biết về âm nhạc thế giới, so sánh nét tương đồng và khác biệt giữa âm nhạc Việt Nam và quốc tế.
Sơ đồ trực quan bài học
HÁT: HÁT LÊN CHO NGÀY MAI (Nhạc nước ngoài) • Trong sáng, niềm tin tương lai, nhịp độ dồn dập phấn chấn NGHE: TRỞ VỀ SURRIENTO (Torna a Surriento) • Kiệt tác Dân ca Ý

1. Học hát: "Hát lên cho ngày mai" (Ca khúc quốc tế)

• Chủ đề: Khát vọng hòa bình, tình hữu nghị giữa các dân tộc và niềm tin vững chắc vào một ngày mai tươi sáng.

• Kĩ thuật biểu hiện: Hát với giọng hát mở rộng, âm thanh vang sáng; chú ý kĩ thuật tăng dần tốc độ (accelerando) ở phần điệp khúc tạo nên khí thế hào hứng cuốn hút.

2. Nghe nhạc: "Trở về Surriento" (Torna a Surriento - Nhạc Ý)

• Tác giả: Do hai anh em nhạc sĩ người Ý Ernesto De Curtis (nhạc) và Giambattista De Curtis (lời) sáng tác năm 1902.

• Vẻ đẹp âm nhạc: Ca khúc mang đậm phong cách Canzone Napoletana (dân ca vùng Napoli) với giai điệu tha thiết, nồng nàn, ca ngợi cảnh sắc biển trời Surriento thơ mộng bên vịnh Napoli và tiếng gọi người thương trở về.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Ca khúc bất hủ 'Trở về Surriento' (Torna a Surriento) là kiệt tác âm nhạc của quốc gia nào?

Câu 2 Thuật ngữ âm nhạc 'Accelerando' xuất hiện trong bài hát có nghĩa là gì?

Câu 3 Tính chất âm nhạc của ca khúc 'Trở về Surriento' mang màu sắc gì?

Câu 4 Khi thực hành bài nhạc quốc tế trên sáo Recorder, điều quan trọng nhất là:

HỌC KÌ 2 • CHỦ ĐỀ 6 Chủ đề 6: Âm nhạc nước ngoài

12 Bài 12: Lý thuyết: Gam thứ, giọng thứ, La thứ & Bài đọc nhạc số 4

Lí thuyết & Đọc nhạc

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Hiểu khái niệm gam thứ, giọng thứ và cấu trúc cung / nửa cung của gam thứ tự nhiên.
  • Nhận biết giọng La thứ (a-moll / A Minor), âm chủ La, hóa biểu không có dấu thăng hoặc giáng.
  • Phân biệt tính chất cảm xúc giữa Giọng trưởng (trong sáng, vui tươi) và Giọng thứ (trữ tình, mềm mại, sâu lắng).
  • Đọc đúng cao độ, trường độ, nhịp 3/4 của Bài đọc nhạc số 4 theo tính chất giọng La thứ.
Sơ đồ trực quan bài học
CẤU TRÚC GAM THỨ TỰ NHIÊN: 1 – 1/2 – 1 – 1 – 1/2 – 1 – 1 La Si Đô Rê Mi Fa Sol La 1c 1/2c 1c1c 1/2c 1c1c

1. Gam thứ, giọng thứ và giọng La thứ

• Gam thứ tự nhiên: Gồm 7 bậc âm liên tiếp từ âm chủ (bậc I) lên âm chủ quãng tám (bậc VIII). Cấu trúc cung và nửa cung:

Bậc I —1c— Bậc II —½c— Bậc III —1c— Bậc IV —1c— Bậc V —½c— Bậc VI —1c— Bậc VII —1c— Bậc VIII

• Nửa cung nằm giữa: Bậc II – Bậc III và Bậc V – Bậc VI.

• Giọng La thứ (a-moll / A Minor): Có âm chủ là nốt La (A). Thang âm: La – Si – Đô – Rê – Mi – Fa – Sol – (La). Hóa biểu không có dấu thăng (#) hoặc dấu giáng (b).

• So sánh giọng Đô trưởng và La thứ: Cùng chung hóa biểu không có dấu hóa, nhưng Đô trưởng lấy Đô làm âm chủ (tươi sáng), còn La thứ lấy La làm âm chủ (mềm mại, trữ tình, sâu lắng).

2. Thực hành: Bài đọc nhạc số 4

• Viết ở giọng La thứ, nhịp 3/4.

• Luyện cao độ thang âm La thứ; chú ý nốt kết bài về âm chủ La tạo cảm giác ổn định, trọn vẹn.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Cấu trúc cung và nửa cung của gam thứ tự nhiên là:

Câu 2 Khoảng cách nửa cung trong gam La thứ tự nhiên nằm ở những cặp nốt nào?

Câu 3 Mặc dù cùng không có dấu hóa ở hóa biểu, giọng La thứ khác giọng Đô trưởng ở điểm cơ bản nào?

Câu 4 Tính chất biểu cảm đặc trưng của các bài hát viết ở giọng thứ là gì?

HỌC KÌ 2 • CHỦ ĐỀ 7 Chủ đề 7: Giai điệu quê hương

13 Bài 13: Hát 'Soi bóng bên hồ' & Thưởng thức Đàn Nguyệt và Đàn Tính

Hát & Thường thức

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Hát bài dân ca 'Soi bóng bên hồ' đúng giai điệu, lời ca; thể hiện chất giọng mượt mà, ngân nga, luyến láy dân gian.
  • Tìm hiểu Đàn Nguyệt (Đàn Kìm): nhạc cụ dây gảy truyền thống với thùng tròn trăng rằm, linh hồn của nghệ thuật Chầu Văn và Đờn ca tài tử.
  • Tìm hiểu Đàn Tính (Tính Tẩu): nhạc cụ bầu đàn bằng quả bầu khô của dân tộc Tày, Nùng, Thái gắn với Di sản Thực hành Then (UNESCO vinh danh 2019).
  • Phân biệt rõ cấu tạo, cách chơi và môi trường văn hóa của Đàn Nguyệt và Đàn Tính.
Sơ đồ trực quan bài học
ĐÀN NGUYỆT (ĐÀN KÌM) • Thùng tròn mặt gỗ, cần dài Hát Văn, Ca trù, Tài tử Nam Bộ ĐÀN TÍNH (TÍNH TẨU) • Hộp đàn bằng quả bầu khô Hát Then Tày - Nùng (UNESCO 2019)

1. Học hát: "Soi bóng bên hồ" (Dân ca vùng đồng bằng Bắc Bộ)

• Đặc trưng dân ca: Nét nhạc thanh bình, miêu tả cảnh hồ nước trong xanh in bóng mây trời. Kĩ thuật hát đòi hỏi lối hát luyến láy mềm mại, ngân rung tự nhiên như sóng nước.

2. Thưởng thức âm nhạc: Đàn Nguyệt và Đàn Tính

• Đàn Nguyệt (miền Nam gọi là Đàn Kìm): Nhạc cụ dây gảy truyền thống có thùng đàn hình tròn như mặt trăng rằm. Cần đàn dài có gắn các phím cao để ngón tay bấm nhấn nhá tạo các nốt luyến, rung, vuốt vô cùng phong phú. Đàn Nguyệt có 2 dây, âm sắc vang, trong trẻo, đĩnh đạc; giữ vị trí chủ lực trong Hát Chầu Văn, Ca trù và Đờn ca tài tử Nam Bộ.

• Đàn Tính (Tính Tẩu): Nhạc cụ dây gảy độc đáo của các dân tộc Tày, Nùng, Thái ở miền núi phía Bắc. Hộp cộng hưởng làm từ nửa quả bầu khô, cần đàn bằng gỗ dẻo dài. Âm thanh mộc mạc, ngọt ngào, huyền bí, gắn liền với làn điệu Hát Then (được UNESCO ghi danh Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại năm 2019).

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Đàn Tính (Tính tẩu) của đồng bào Tày, Nùng có hộp cộng hưởng được làm từ nguyên liệu gì?

Câu 2 Đàn Nguyệt (Đàn Kìm) giữ vai trò then chốt trong loại hình nghệ thuật dân gian nào?

Câu 3 Di sản Thực hành Then của người Tày, Nùng, Thái với cây Đàn Tính được UNESCO vinh danh năm nào?

Câu 4 Đặc điểm hình dáng nổi bật nhất của cây Đàn Nguyệt là gì?

HỌC KÌ 2 • CHỦ ĐỀ 7 Chủ đề 7: Giai điệu quê hương

14 Bài 14: Lý thuyết âm nhạc: Đảo phách & Bài đọc nhạc số 5

Lí thuyết & Đọc nhạc

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Hiểu rõ hiện tượng Đảo phách (Syncopation): âm bắt đầu vang ở phách nhẹ/phần nhẹ rồi ngân sang phách mạnh/phần mạnh.
  • Nhận biết 2 trường hợp đảo phách: Đảo phách trong một ô nhịp và Đảo phách nối qua vạch nhịp.
  • Hiểu tác dụng của đảo phách: tạo điểm nhấn bất ngờ, phá vỡ sự đều đặn đơn điệu, tăng tính sinh động cho tác phẩm.
  • Đọc đúng cao độ, trường độ và xử lý chính xác tiết tấu đảo phách trong Bài đọc nhạc số 5.
Sơ đồ trực quan bài học
HIỆN TƯỢNG ĐẢO PHÁCH (SYNCOPATION) Móc đơn (♪) Phần nhẹ (1/2) NỐT ĐEN (♩) Ngân qua phách mạnh! Móc đơn (♪) Phần nhẹ (1/2)

1. Lí thuyết âm nhạc: Hiện tượng Đảo phách (Syncopation)

• Khái niệm: Đảo phách là hiện tượng một âm thanh bắt đầu ngân vang ở phách nhẹ (hoặc phần nhẹ của phách), sau đó ngân dài qua phách mạnh (hoặc phần mạnh của phách tiếp theo), làm cho trọng âm thông thường bị dịch chuyển lệch sang vị trí khác.

• Hai trường hợp đảo phách thường gặp:

1. Đảo phách trong một ô nhịp: Âm vang ở phần nhẹ phách trước ngân qua phần mạnh phách sau (Ví dụ: tiết tấu Móc đơn – Đen – Móc đơn trong nhịp 2/4).

2. Đảo phách qua vạch nhịp: Âm vang từ phách nhẹ cuối ô nhịp trước và dùng dấu nối (tie) ngân dài sang phách 1 (phách mạnh) của ô nhịp sau.

• Tác dụng: Tạo điểm nhấn kịch tính, nhịp điệu giật nẩy sôi nổi, rất phổ biến trong âm nhạc dân gian, Jazz, Pop và Rock.

2. Thực hành: Bài đọc nhạc số 5

• Đọc đúng cao độ và trường độ; đặc biệt giữ đúng độ dài ngân của nốt đảo phách, không nhấn nhầm vào phách mạnh khi nốt trước đang ngân qua.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Thế nào là hiện tượng Đảo phách trong âm nhạc?

Câu 2 Mô hình âm hình tiết tấu nào dưới đây là ví dụ điển hình của đảo phách trong ô nhịp 2/4?

Câu 3 Khi gặp đảo phách nối qua vạch nhịp, người đọc nhạc cần chú ý điều gì?

Câu 4 Tác dụng biểu cảm nghệ thuật chính của thủ pháp đảo phách là:

HỌC KÌ 2 • CHỦ ĐỀ 8 Chủ đề 8: Nhịp điệu mùa hè

15 Bài 15: Nghe 'Xôn xao mùa hè' & Nhạc sĩ Frédéric Chopin - 'Khúc tùy hứng giọng Đô thăng thứ'

Nghe & Thường thức

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Nghe và cảm nhận bài hát 'Xôn xao mùa hè', nhận xét âm hưởng tươi sáng, tiếng ve ngân và vẻ đẹp rực rỡ của mùa hè tuổi học trò.
  • Tìm hiểu cuộc đời và sự nghiệp của Nhạc sĩ Frédéric Chopin – 'Nhà thơ của cây đàn piano' lừng danh thế giới người Ba Lan.
  • Thưởng thức kiệt tác piano 'Khúc tùy hứng giọng Đô thăng thứ' (Fantaisie-Impromptu in C Sharp Minor), nhận biết tính chất tương phản âm nhạc.
  • Bồi dưỡng tình yêu với âm nhạc cổ điển phương Tây và khả năng cảm thụ tác phẩm khí nhạc thính phòng.
Sơ đồ trực quan bài học
FRÉDÉRIC CHOPIN (1810 – 1849) • Ba Lan • "Nhà thơ của cây đàn piano" thời kì Lãng mạn KIỆT TÁC: FANTAISIE-IMPROMPTU IN C SHARP MINOR (Op. 66)

1. Nghe nhạc: "Xôn xao mùa hè"

• Cảm nhận tác phẩm: Ca khúc gợi lên không khí tươi vui rộn ràng của những ngày đầu hè, tiếng ve râm ran trên vòm lá và sắc phượng vĩ thắm đỏ báo hiệu mùa bế giảng năm học.

2. Thường thức âm nhạc: Nhạc sĩ Frédéric Chopin và "Khúc tùy hứng giọng Đô thăng thứ"

• Frédéric Chopin (1810 – 1849): Là nhà soạn nhạc thiên tài và nghệ sĩ dương cầm vĩ đại người Ba Lan thế kỉ XIX thời kì Lãng mạn. Toàn bộ tài năng của ông đều dành trọn cho cây đàn piano, được nhân loại tôn vinh là "Nhà thơ của cây đàn piano" (The Poet of the Piano). Trái tim của ông theo di nguyện sau khi qua đời được đưa về an nghỉ tại nhà thờ Thánh Giá ở thủ đô Warsaw (Ba Lan).

• Tác phẩm "Khúc tùy hứng giọng Đô thăng thứ" (Fantaisie-Impromptu in C Sharp Minor, Op. 66):

• Viết cho đàn piano độc tấu, hoàn thành năm 1834.

• Cấu trúc tương phản đặc sắc: Phần mở đầu và phần kết có tốc độ cực nhanh, kỹ thuật điêu luyện dồn dập (tay phải chơi 4 nốt trên nền tay trái chơi 3 nốt phức điệu); Phần giữa (Moderato cantabile) chuyển sang giọng Rê giáng trưởng với giai điệu êm ái, ngọt ngào, lãng mạn như một khúc tình ca.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Nhạc sĩ thiên tài Frédéric Chopin được mệnh danh là gì trong lịch sử âm nhạc thế giới?

Câu 2 Nhạc sĩ Frédéric Chopin là người con ưu tú của đất nước nào?

Câu 3 Tác phẩm 'Khúc tùy hứng giọng Đô thăng thứ' (Fantaisie-Impromptu) của Chopin được viết cho nhạc cụ nào?

Câu 4 Điểm nổi bật về nghệ thuật trong cấu trúc của bản 'Fantaisie-Impromptu' là gì?

HỌC KÌ 2 • CHỦ ĐỀ 8 Chủ đề 8: Nhịp điệu mùa hè

16 Bài 16: Nhạc cụ: Hòa tấu 'Row, row, row your boat' & Vận dụng cuối chủ đề

Nhạc cụ & Vận dụng

Mục tiêu năng lực âm nhạc cần đạt

  • Thực hành bản nhạc quốc tế 'Row, row, row your boat' trên sáo Recorder hoặc Kèn phím Melodica theo đúng nốt nhạc và tiết tấu.
  • Hòa tấu theo bè (hát đuổi Canon hoặc hòa tấu giai điệu và bè đệm), giữ nhịp ổn định, lắng nghe và kết thúc cùng nhau.
  • Ôn tập củng cố ca khúc 'Trở về Surriento' và hệ thống hóa các kiến thức âm nhạc đã học trong toàn bộ chương trình lớp 8.
  • Tự tin tham gia hoạt động biểu diễn âm nhạc học đường, tự đánh giá năng lực âm nhạc bản thân.
Sơ đồ trực quan bài học
HÒA TẤU: ROW, ROW, ROW YOUR BOAT (Chèo thuyền xuôi dòng) • Phong cách hát đuổi Canon trên Recorder & Melodica TỔNG KẾT & DỰ ÁN ÂM NHẠC LỚP 8 • Biểu diễn cuối năm học

1. Thực hành nhạc cụ: Hòa tấu bài "Row, row, row your boat"

• Bài luyện tập: Bản dân ca thiếu nhi kinh điển của Anh - Mỹ viết ở nhịp 6/8 vui tươi, nhịp nhàng: "Row, row, row your boat, gently down the stream...".

• Hình thức hòa tấu:

• Hình thức đuổi bè (Canon): Bè 1 thổi trước, Bè 2 vào sau cách 1 ô nhịp, duy trì âm thanh đan cài nhịp nhàng.

• Hòa tấu hai nhạc cụ: Recorder đảm nhận giai điệu bay bổng, Melodica giữ bè hòa âm và nhịp phách.

2. Ôn tập & Tổng kết chương trình Âm nhạc 8

• Ôn tập ca khúc "Trở về Surriento" và các bài hát trọng tâm trong năm học.

• Hệ thống hóa các kiến thức cốt lõi: Gam Đô trưởng, Gam La thứ, Nhịp 3/8, Nhịp 6/8, Hiện tượng Đảo phách.

• Tự đánh giá quá trình học tập theo các tiêu chí: cao độ, trường độ, nhịp độ, sắc thái biểu cảm, kĩ năng nhạc cụ và tinh thần hợp tác nhóm.

Tự đánh giá năng lực bài học (4 câu trắc nghiệm)

Nhận xét & Giải thích tức thì

Câu 1 Hình thức biểu diễn âm nhạc mà một bè đi trước rồi bè sau nhắc lại cùng giai điệu gọi là:

Câu 2 Bài hát 'Row, row, row your boat' thường được viết ở số chỉ nhịp nào?

Câu 3 Khi hòa tấu nhóm nhiều nhạc cụ cùng nhau, quy tắc quan trọng nhất là gì?

Câu 4 Khóa học Âm nhạc 8 đã giúp em làm quen và phân biệt hai thang âm cơ bản nào?

Đấu Trường Vinh Quang

Thi Đấu Trạng Nguyên Âm Nhạc 8 (60 Phút)

Đề thi tổng hợp 20 câu trắc nghiệm bao quát toàn diện kiến thức của cả năm học (8 Chủ đề • 16 Bài học). Hoàn thành đạt từ 16 câu trở lên để đạt danh hiệu Trạng Nguyên Âm Nhạc!

Thời gian: 60:00
Số lượng: 20 câu hỏi