Chương trình Giáo dục Phổ thông 2018 - Môn Giáo dục Quốc phòng và An ninh

Giáo Dục Quốc Phòng & An Ninh 11

Toàn bộ 10 bài học chuẩn SGK Kết nối tri thức & Cánh diều: Bảo vệ chủ quyền biên giới quốc gia & Biển đảo (UNCLOS 1982), Luật Nghĩa vụ quân sự 2015, Phòng chống tệ nạn xã hội & ma túy học đường, Pháp luật bảo vệ môi trường, Phòng không nhân dân, Vũ khí bộ binh (CKC, B40) & thuốc nổ TNT/C4, Pháp luật quản lý vũ khí, Lợi dụng địa hình địa vật, Trinh sát quan sát chỉ mục tiêu và Kĩ thuật sử dụng lựu đạn F-1/LĐ-01.

Chương trình GDPT 2018 Bài 1 / 10

Bài 1: Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam

Mục tiêu bài học

Nắm vững khái niệm chủ quyền lãnh thổ, các bộ phận cấu thành biên giới quốc gia (đất liền, biển, vùng trời, lòng đất), các vùng biển Việt Nam theo UNCLOS 1982 và trách nhiệm bảo vệ toàn vẹn Tổ quốc.

1. Khái niệm chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia

Chủ quyền lãnh thổ: Là quyền tối cao, tuyệt đối, hoàn toàn và riêng biệt của quốc gia đối với lãnh thổ và trên lãnh thổ của mình. Lãnh thổ quốc gia Việt Nam là bất khả xâm phạm bao gồm: vùng đất, vùng nước (nội thủy, lãnh hải), vùng trời và lòng đất dưới vùng đất, vùng nước đó.

Biên giới quốc gia trên đất liền:

Được hoạch định và đánh dấu trên thực địa bằng hệ thống cột mốc biên giới quốc gia theo các điều ước quốc tế ký kết giữa Việt Nam với các nước láng giềng (Trung Quốc, Lào, Campuchia).

Biên giới quốc gia trên biển & Trên không:

Biên giới trên biển là ranh giới ngoài của lãnh hải (cách đường cơ sở 12 hải lý). Biên giới trên không và trong lòng đất là mặt phẳng thẳng đứng đi qua biên giới trên đất liền và biên giới trên biển lên không gian và xuống đáy đất.

2. Các vùng biển Việt Nam theo Luật Biển Việt Nam 2012 và UNCLOS 1982

  • Nội thủy: Vùng nước nằm phía trong đường cơ sở, là lãnh thổ hoàn toàn thuộc chủ quyền tuyệt đối của nước ta như trên đất liền.
  • Lãnh hải (12 hải lý): Vùng biển có chiều rộng 12 hải lý tính từ đường cơ sở ra phía biển. Ranh giới ngoài của lãnh hải chính là đường biên giới quốc gia trên biển của Việt Nam.
  • Vùng tiếp giáp lãnh hải (12 hải lý tiếp theo): Nước ta thực hiện quyền kiểm soát để ngăn ngừa và trừng trị các vi phạm về hải quan, thuế khóa, y tế, môi trường và nhập cư.
  • Vùng đặc quyền kinh tế (EEZ - 200 hải lý): Nước ta có chủ quyền hoàn toàn về thăm dò, khai thác, bảo tồn và quản lý tài nguyên sinh vật và phi sinh vật (dầu khí, thủy sản).
  • Thềm lục địa: Đáy biển và lòng đất dưới đáy biển kéo dài tự nhiên từ bờ ra đến mép ngoài của rìa lục địa (tối thiểu 200 hải lý, tối đa 350 hải lý). Nước ta có chủ quyền không thể bác bỏ đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.

Ghi nhớ trọng tâm

Lãnh thổ quốc gia gồm vùng đất, vùng nước, vùng trời và lòng đất. Ranh giới ngoài của lãnh hải 12 hải lý là biên giới quốc gia trên biển. Bảo vệ chủ quyền biên giới và hải đảo Hoàng Sa, Trường Sa là nghĩa vụ thiêng liêng của toàn dân.

? Câu hỏi củng cố kiến thức

Theo Luật Biển Việt Nam 2012 và Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển 1982 (UNCLOS), đường biên giới quốc gia trên biển của nước Cộng hòa XHCN Việt Nam là đường nào?

Chương trình GDPT 2018 Bài 2 / 10

Bài 2: Luật nghĩa vụ quân sự và trách nhiệm của học sinh

Mục tiêu bài học

Tìm hiểu các quy định cốt lõi của Luật Nghĩa vụ quân sự 2015: độ tuổi gọi nhập ngũ, thời hạn phục vụ tại ngũ, đối tượng tạm hoãn và miễn gọi nhập ngũ, trách nhiệm đăng ký nghĩa vụ quân sự tuổi 17.

1. Các quy định cơ bản của Luật Nghĩa vụ quân sự 2015

  • Độ tuổi gọi nhập ngũ: Công dân nam đủ 18 tuổi đến hết 25 tuổi. Riêng công dân được đào tạo trình độ cao đẳng, đại học đã được tạm hoãn gọi nhập ngũ thì độ tuổi gọi nhập ngũ kéo dài đến hết 27 tuổi.
  • Thời hạn phục vụ tại ngũ: Trong thời bình là 24 tháng (2 năm). Trường hợp đặc biệt nhằm bảo đảm nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng có quyền quyết định kéo dài thêm không quá 6 tháng.
  • Đăng ký nghĩa vụ quân sự lần đầu: Công dân nam đủ 17 tuổi trong năm phải trực tiếp đến Ban Chỉ huy Quân sự cấp xã/phường để đăng ký nghĩa vụ quân sự và nhận Giấy chứng nhận đăng ký NVQS.

2. Đối tượng tạm hoãn và miễn gọi nhập ngũ thời bình

Tạm hoãn gọi nhập ngũ:

Chưa đủ sức khỏe phục vụ tại ngũ; là lao động duy nhất trực tiếp nuôi dưỡng thân nhân không còn khả năng lao động; một con của bệnh binh nhiễm độc da cam suy giảm 61 - 80%; học sinh đang học tại cơ sở giáo dục phổ thông, sinh viên đang đào tạo đại học chính quy trong một khóa đào tạo.

Miễn gọi nhập ngũ:

Con của liệt sĩ, con của thương binh hạng một; một anh hoặc một em trai của liệt sĩ; một con của bệnh binh suy giảm khả năng lao động 81% trở lên; người làm công tác cơ yếu không phải là quân nhân.

Ghi nhớ trọng tâm

Thực hiện nghĩa vụ quân sự là trách nhiệm vẻ vang của mọi công dân. Độ tuổi gọi nhập ngũ từ 18 đến 25 tuổi (đến 27 tuổi với người tốt nghiệp CĐ/ĐH), thời hạn phục vụ tại ngũ là 24 tháng.

? Câu hỏi củng cố kiến thức

Theo Luật Nghĩa vụ quân sự năm 2015, công dân nam đã được tạm hoãn gọi nhập ngũ để theo học hệ đại học chính quy thì độ tuổi gọi nhập ngũ được kéo dài đến hết bao nhiêu tuổi?

Chương trình GDPT 2018 Bài 3 / 10

Bài 3: Phòng chống tệ nạn xã hội ở Việt Nam trong thời kì hội nhập quốc tế

Mục tiêu bài học

Nhận diện hiểm họa khôn lường của tệ nạn xã hội (ma túy tổng hợp, bóng cười, cờ bạc trực tuyến, mại dâm, bạo lực học đường), các chiêu thức lôi kéo tinh vi và kĩ năng tự bảo vệ bản thân.

1. Khái niệm và các loại tệ nạn xã hội nguy hiểm hiện nay

Tệ nạn xã hội: Là hiện tượng xã hội tiêu cực, biểu hiện bằng những hành vi sai lệch chuẩn mực đạo đức xã hội, vi phạm pháp luật gây hậu quả xấu đối với cá nhân, gia đình và cộng đồng.

Ma túy học đường & Chất gây nghiện mới:

Ma túy đá (Methamphetamine), thuốc lắc, cần sa, cỏ Mỹ, bóng cười (khí N2O), ma túy ngụy trang trong bánh kẹo, nước hoa quả "nước vui", trà sữa và tinh dầu thuốc lá điện tử (Pod/Vape). Phá hủy tế bào thần kinh não bộ, gây ảo giác hoang tưởng "ngáo đá" dẫn đến hành vi giết người.

Cờ bạc trực tuyến & Tội phạm công nghệ cao:

Các app game bài đổi thưởng, cá độ bóng đá qua mạng, bẫy lừa đảo việc làm online, tín dụng đen cho vay nặng lãi dẫn đến khánh kiệt tài sản gia đình, trộm cắp, cướp giật và tự tử.

2. Kĩ năng phòng tránh và trách nhiệm của học sinh

  • Tuyệt đối nói KHÔNG với ma túy dưới mọi hình thức, không tò mò thử dùng dù chỉ một lần; không sử dụng thuốc lá điện tử và bóng cười.
  • Cảnh giác không nhận đồ ăn, thức uống, gói hàng từ người lạ; không tham gia các hội nhóm cờ bạc, cá cược đỏ đen trên mạng xã hội.
  • Khi phát hiện bạn bè hoặc người xung quanh có dấu hiệu nghiện ngập hoặc buôn bán ma túy, cần báo ngay cho cha mẹ, thầy cô hoặc cơ quan Công an gần nhất.

Ghi nhớ trọng tâm

Tệ nạn ma túy mới ngụy trang tinh vi (thuốc lá điện tử, nước vui) và cờ bạc mạng đang rình rập giới trẻ. Học sinh cần rèn luyện lối sống lành mạnh, kiên quyết nói không với ma túy và cảnh giác với cạm bẫy xã hội.

? Câu hỏi củng cố kiến thức

Trước lời rủ rê của bạn bè dùng thử 'thuốc lá điện tử' hoặc một loại nước ngọt lạ có vị hoa quả mang lại cảm giác hưng phấn trong bữa tiệc, hành vi đúng đắn nhất của học sinh là gì?

Chương trình GDPT 2018 Bài 4 / 10

Bài 4: Một số vấn đề về vi phạm pháp luật bảo vệ môi trường

Mục tiêu bài học

Tìm hiểu thực trạng an ninh môi trường ở nước ta, các hành vi vi phạm pháp luật phổ biến (xả chất thải độc hại, phá rừng đầu nguồn, khai thác cát trái phép) và chế tài xử lý theo Luật Bảo vệ môi trường.

1. Thực trạng ô nhiễm và an ninh môi trường tại Việt Nam

  • Ô nhiễm nguồn nước: Nước thải công nghiệp chưa qua xử lý xả lén ra sông ngòi kênh rạch, nước thải sinh hoạt đô thị và dư lượng thuốc trừ sâu phân bón hóa học trong nông nghiệp ngấm vào nguồn nước ngầm.
  • Ô nhiễm không khí & Rác thải nhựa: Nồng độ bụi mịn PM2.5 vượt ngưỡng an toàn tại các đại đô thị; rác thải nhựa đại dương khó phân hủy đe dọa sinh vật biển và sức khỏe con người qua chuỗi thức ăn vi nhựa.
  • Biến đổi khí hậu & Thiên tai cực đoan: Hạn hán, xâm nhập mặn sâu ở Đồng bằng sông Cửu Long, lũ quét sạt lở đất dữ dội ở miền núi phía Bắc và miền Trung.

2. Vi phạm pháp luật môi trường và chế tài xử lý

Các hành vi vi phạm nghiêm trọng:

Xả trộm nước thải, khí thải công nghiệp chưa xử lý ra môi trường; chôn lấp chất thải nguy hại trái phép; nhập khẩu phế liệu bẩn; khai thác cát sỏi lậu làm sạt lở đê điều; săn bắt, buôn bán động vật hoang dã quý hiếm.

Chế tài nghiêm khắc của pháp luật:

Xử phạt vi phạm hành chính với số tiền lên tới hàng tỷ đồng, tước giấy phép hoạt động; truy cứu trách nhiệm hình sự phạt tù nghiêm minh đối với các tội danh hủy hoại môi trường theo Bộ luật Hình sự.

Ghi nhớ trọng tâm

Vi phạm pháp luật bảo vệ môi trường đe dọa trực tiếp đến an ninh quốc gia và sự phát triển bền vững. Mọi hành vi xả thải độc hại trái phép đều bị xử phạt hành chính rất nặng hoặc xử lý hình sự.

? Câu hỏi củng cố kiến thức

Hành vi nào sau đây của doanh nghiệp sản xuất cấu thành tội phạm vi phạm nghiêm trọng pháp luật bảo vệ môi trường có thể bị phạt tù?

Chương trình GDPT 2018 Bài 5 / 10

Bài 5: Kiến thức phổ thông về phòng không nhân dân

Mục tiêu bài học

Tìm hiểu vị trí chiến lược của Phòng không nhân dân (PKND), phương thức tiến công hỏa lực đường không của địch bằng vũ khí công nghệ cao (UAV, tên lửa tàng hình) và các biện pháp sơ tán phòng tránh dập cháy.

1. Vị trí và nhiệm vụ của Phòng không nhân dân

Phòng không nhân dân: Là một bộ phận quan trọng của thế trận chiến tranh nhân dân, được tổ chức rộng khắp từ thời bình nhằm phòng ngừa, đánh trả máy bay địch và khắc phục hậu quả các cuộc tiến công hỏa lực đường không của kẻ thù.

Nhiệm vụ cốt lõi:
  • Xây dựng mạng lưới trinh sát, quan sát, thông báo và báo động phòng không kịp thời tới từng khu dân cư.
  • Tổ chức sơ tán, phân tán người và tài sản; xây dựng hệ thống hầm hào, công sự ẩn nấp kiên cố.
  • Tổ chức lực lượng dân quân tự vệ bắn máy bay bay thấp và flycam/UAV của địch bằng súng máy phòng không và súng bộ binh.
  • Khắc phục hậu quả: cứu thương, dập cháy, cứu sập công trình và rà phá bom mìn chưa nổ.

2. Đặc điểm tiến công đường không hiện đại của địch

Vũ khí công nghệ cao:

Sử dụng tên lửa hành trình tàng hình phóng từ tàu ngầm/tàu chiến ngoài khơi (Tomahawk), máy bay ném bom tàng hình B-2, máy bay không người lái tự sát (UAV cảm tử) tấn công chính xác vào các mục tiêu trọng điểm (trung tâm chỉ huy, đài truyền hình, trạm điện cao thế, cầu cống).

Biện pháp phòng tránh hiệu quả:

Khi có còi báo động phòng không: lập tức tắt hết đèn điện, ngắt cầu dao ga, di chuyển nhanh chóng xuống hầm trú ẩn hoặc hố cá nhân gần nhất, giữ yên lặng và tuân theo hiệu lệnh của lực lượng phòng không tại chỗ.

Ghi nhớ trọng tâm

Phòng không nhân dân bảo vệ an toàn tính mạng nhân dân và cơ sở hạ tầng trước hỏa lực đường không công nghệ cao. Biện pháp then chốt là tổ chức quan sát báo động sớm, sơ tán phân tán và ngụy trang phòng tránh.

? Câu hỏi củng cố kiến thức

Khi nghe thấy tiếng còi hú hoặc kẻng báo động phòng không liên hồi báo hiệu có máy bay hoặc tên lửa địch chuẩn bị tập kích vào khu vực, người dân phải làm gì?

Chương trình GDPT 2018 Bài 6 / 10

Bài 6: Giới thiệu một số loại súng bộ binh, thuốc nổ, vật cản và vũ khí tự tạo

Mục tiêu bài học

Tìm hiểu tính năng số liệu chiến thuật của súng trường CKC, súng chống tăng B40/B41, các loại thuốc nổ quân dụng (TNT, C4), kíp nổ, dây cháy chậm, vật cản và vũ khí tự tạo của chiến tranh nhân dân.

1. Một số loại súng bộ binh thông dụng

Súng trường tự nạp đạn CKC:

Cỡ đạn 7.62 mm, hộp tiếp đạn cố định 10 viên (lắp bằng kẹp đạn), súng bắn phát một bán tự động; tầm bắn ghi trên thước ngắm 1000m, hỏa lực chính xác cao ở cự ly xa.

Súng chống tăng B40 & B41:

Vũ khí hỏa lực bắn đạn lõm xuyên giáp chuyên tiêu diệt xe tăng, xe thiết giáp, lô cốt và công sự kiên cố của địch. B40 có tầm bắn hiệu quả 100 - 150m, đạn nổ lõm phá thủng thép dày tới 200 mm.

2. Thuốc nổ quân dụng, vật cản và vũ khí tự tạo

  • Thuốc nổ TNT (Trinitrotoluene): Màu vàng nhạt, chịu va đập và ma sát tốt, đốt cháy tự do không nổ (chỉ cháy), bắt buộc phải có sóng nổ của kíp nổ mới nổ được.
  • Thuốc nổ dẻo C4: Màu trắng ngà hoặc vàng nhạt, dẻo như đất nặn, sức công phá cực mạnh, có thể nhào nặn ốp sát vào mục tiêu phá dầm cầu thép, ray xe lửa.
  • Vật cản và vũ khí tự tạo truyền thống: Hàng rào bùng nhùng thép gai, bãi mìn chống tăng; chông tre ngâm bùn, bẫy đá, mìn gài tự động của du kích Việt Nam tiêu hao sinh lực địch.

Ghi nhớ trọng tâm

Súng CKC bắn bán tự động hộp 10 viên; súng B40/B41 diệt xe tăng bằng đạn nổ lõm. Thuốc nổ TNT và C4 là vật liệu phá hoại công sự, kết hợp vật cản và bẫy chông phát huy sức mạnh chiến tranh nhân dân.

? Câu hỏi củng cố kiến thức

Đặc tính an toàn nổi bật của thuốc nổ quân dụng TNT (Trinitrotoluene) khi ở điều kiện bảo quản thông thường là gì?

Chương trình GDPT 2018 Bài 7 / 10

Bài 7: Pháp luật về quản lý vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ

Mục tiêu bài học

Nắm vững các quy định nghiêm ngặt của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ; các hành vi bị pháp luật cấm tuyệt đối và trách nhiệm tự giác giao nộp vũ khí của công dân.

1. Khái niệm phân loại vũ khí và công cụ hỗ trợ

Vũ khí quân dụng:

Súng ngắn, súng trường, tiểu liên, trung liên, lựu đạn, mìn, đạn cối, pháo trang bị cho lực lượng vũ trang nhân dân làm nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc.

Vũ khí thô sơ & Súng săn:

Dao găm, kiếm, giáo, mác, đao, mã tấu, côn nhị khúc; súng kíp, súng săn tự chế bắn đạn hoa cải, súng hơi nén khí cồn.

Công cụ hỗ trợ:

Bình xịt hơi cay cay ngạt (CS/OC), súng bắn đạn cao su, dùi cui điện, dùi cui cao su, khóa còng số 8 trang bị cho lực lượng bảo vệ pháp luật.

2. Các hành vi bị pháp luật nghiêm cấm tuyệt đối

  • Nghiêm cấm cá nhân sở hữu vũ khí quân dụng, súng săn, vũ khí thể thao và vũ khí thô sơ (trừ vũ khí thô sơ là hiện vật để trưng bày, triển lãm đồ gia bảo).
  • Nghiêm cấm chế tạo, sản xuất, mua bán, tàng trữ, vận chuyển, xuất khẩu, nhập khẩu trái phép hoặc chiếm đoạt vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ và các loại pháo nổ tự chế.
  • Nghiêm cấm mang vũ khí, vật liệu nổ, pháo vào nơi công cộng, trường học, bệnh viện, sân bay, bến xe.

Ghi nhớ trọng tâm

Pháp luật nghiêm cấm cá nhân sở hữu vũ khí quân dụng, chế tạo súng tự chế hay mua bán pháo nổ trái phép. Học sinh có nghĩa vụ giao nộp vũ khí và tố giác tội phạm bảo vệ bình yên trường học.

? Câu hỏi củng cố kiến thức

Hành vi nào sau đây của học sinh là vi phạm nghiêm trọng Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ?

Chương trình GDPT 2018 Bài 8 / 10

Bài 8: Lợi dụng địa hình, địa vật

Mục tiêu bài học

Phân biệt bản chất của vật che khuất, vật che đỡ và địa hình trống trải; nắm vững các nguyên tắc và kĩ thuật lợi dụng địa hình địa vật để ẩn nấp, quan sát và tiêu diệt địch an toàn.

1. Khái niệm vật che khuất, vật che đỡ và địa hình trống trải

Vật che khuất:

Những vật thể có thể che khuất được hành động, tầm nhìn của mắt hoặc kính ngắm của địch nhưng không chống đỡ được đạn bắn xuyên hoặc mảnh bom. Ví dụ: Bụi rậm, bụi cỏ cao, tán lá cây, màn sương mù, màn khói.

Vật che đỡ:

Những vật thể vừa che khuất được tầm nhìn của địch, vừa có tác dụng ngăn cản được đạn bắn thẳng và mảnh bom nổ. Ví dụ: Gốc cây to, tảng đá lớn, bờ đê, mô đất dày, bờ ruộng cao, tường bê tông công sự.

Địa hình trống trải:

Nơi quang đãng không có vật che khuất cũng như vật che đỡ (bãi cát phẳng, đồng ruộng mới gặt, mặt đường nhựa). Rất nguy hiểm vì dễ bị hỏa lực địch phát hiện tiêu diệt.

2. Yêu cầu và nguyên tắc lợi dụng địa hình địa vật

  • Hành động kín đáo, chuẩn xác: Lợi dụng vật che khuất, che đỡ phải nhẹ nhàng, không làm rung rinh cây cỏ làm lộ mục tiêu; tư thế thân người (đứng, quỳ, nằm) phải thấp hơn chiều cao của vật.
  • Tránh các vật thể đơn độc nổi bật: Tuyệt đối không lợi dụng một gốc cây đơn độc trơ trọi giữa bãi trống, vì đó là điểm chuẩn ngắm bắn sẵn của pháo binh và súng cối địch.
  • Lợi dụng bóng tối và địa hình ngược sáng: Luôn cơ động ở phía sau vật che, lợi dụng phía tối để quan sát ra phía sáng.

Ghi nhớ trọng tâm

Vật che khuất chỉ che mắt địch; vật che đỡ vừa che mắt vừa chống đạn. Lợi dụng địa hình phải khéo léo, kín đáo, chọn vị trí thuận lợi cho việc quan sát, nổ súng và cơ động an toàn.

? Câu hỏi củng cố kiến thức

Một bụi cây rậm rạp cao ngang bụng người ở bên vệ đường thuộc loại vật nào trong phân loại địa hình địa vật chiến đấu?

Chương trình GDPT 2018 Bài 9 / 10

Bài 9: Nhìn, nghe, phát hiện địch, chỉ mục tiêu, truyền tin liên lạc, báo cáo

Mục tiêu bài học

Rèn luyện kĩ năng trinh sát chiến trường: phương pháp quan sát nhìn đêm nhìn ngày, kĩ thuật nghe truyền âm mặt đất, phương pháp chỉ mục tiêu bằng vật chuẩn và truyền đạt mệnh lệnh báo cáo chính xác.

1. Kĩ năng nhìn và nghe để phát hiện địch

Phương pháp nhìn phát hiện địch:

Quan sát từ gần đến xa, từ phải sang trái, quét bao quát toàn cảnh rồi dừng lại soi kĩ từng điểm khả nghi (ngọn cây rung lắc bất thường, vết giày trên đất, ánh phản chiếu của kính ngắm súng kim loại). Ban đêm tập trung nhìn mé mé vật thể (nhìn gián tiếp) để tận dụng tế bào que của võng mạc.

Phương pháp nghe phát hiện tiếng động:

Chọn nơi đón gió để nghe tiếng động cơ xe, tiếng bước chân cành khô gãy, tiếng lên đạn. Ban đêm áp tai sát mặt đất hoặc dùi gậy sắt cắm xuống đất áp tai vào cán để nghe âm thanh rung chấn truyền qua lòng đất từ khoảng cách xa hàng kilomet.

2. Kĩ năng chỉ mục tiêu, truyền tin liên lạc và báo cáo

  • Chỉ mục tiêu bằng lời nói: Bắt buộc phải theo đúng trình tự chuẩn mực: Vật chuẩn nào → Hướng nào → Cự ly bao xa → Mục tiêu là gì → Hành động của mục tiêu. Ví dụ: "Vật chuẩn 1 (cây đa cụt), chếch bên phải 20 mét, cự ly 300 mét, 2 tên lính bắn tỉa đang ẩn nấp!".
  • Truyền tin liên lạc & Báo cáo: Dùng ám hiệu tay ngón tay trong đêm tối, còi hiệu, điện đàm bộ đàm quân sự mã hóa; báo cáo cấp trên phải bảo đảm: Kịp thời - Chính xác - Ngắn gọn - Bí mật.

Ghi nhớ trọng tâm

Quan sát nhìn bao quát kết hợp nghe áp tai mặt đất giúp phát hiện địch sớm. Chỉ mục tiêu rõ ràng theo vật chuẩn và báo cáo kịp thời, chính xác giúp chỉ huy ra quyết định tiêu diệt địch.

? Câu hỏi củng cố kiến thức

Để chỉ một ổ súng máy của địch cho đồng đội tiêu diệt bằng lời nói, trình tự chỉ mục tiêu chuẩn xác và khoa học theo điều lệnh chiến đấu là gì?

Chương trình GDPT 2018 Bài 10 / 10

Bài 10: Kĩ thuật sử dụng lựu đạn

Mục tiêu bài học

Nắm vững tính năng, cấu tạo, nguyên lý nổ của lựu đạn F-1 và LĐ-01; quy tắc an toàn tuyệt đối khi dùng lựu đạn; thực hành thuần thục động tác đứng ném lựu đạn trúng đích cự ly 35m.

1. Tính năng chiến đấu và cấu tạo của lựu đạn F-1

  • Tác dụng: Lựu đạn F-1 là vũ khí nổ đánh gần trang bị cho từng chiến sĩ, dùng để sát thương sinh lực địch chủ yếu bằng các mảnh gang vụn và sức ép sóng xung kích trong các công sự hầm hào, ngõ hẹp.
  • Số liệu kĩ thuật cốt lõi: Khối lượng toàn bộ khoảng 600g, chứa 60g thuốc nổ TNT; bán kính sát thương nguy hiểm của mảnh lựu đạn lên tới 20m; thời gian cháy chậm của kíp nổ từ khi mỏ vịt bung ra đến khi nổ là 3.2 - 4.2 giây.
  • Cấu tạo 2 phần chính: Thân lựu đạn (bằng gang đúc có khía rãnh múi khế chứa khối thuốc nổ TNT) và Bộ phận điểm hỏa (ống dẫn, hạt lửa, thuốc cháy chậm, kíp nổ, kim hỏa, lò xo kim hỏa, cần bẩy mỏ vịt và chốt an toàn).

2. Quy tắc an toàn và kĩ thuật đứng ném lựu đạn trúng đích

Quy tắc an toàn tuyệt đối:

Tuyệt đối cấm đùa nghịch, quăng ném lựu đạn; chỉ được rút chốt an toàn khi đã đứng vào tuyến ném và có khẩu lệnh "Ném" của người chỉ huy; nếu rút chốt mà chưa ném bắt buộc phải giữ chặt cần bẩy mỏ vịt và nhờ cán bộ kĩ thuật xử lý.

Động tác đứng ném lựu đạn:

Tay phải cầm lựu đạn bóp giữ chặt mỏ vịt, tay trái bẻ thẳng chốt an toàn và rút chốt ra → Lấy đà xoay hông, mở rộng ngực vung cánh tay phải theo đường vòng cung thẳng qua đầu → Dùng sức vút của cánh tay kết hợp gập cổ tay ném lựu đạn bay theo quỹ đạo cầu vồng tới mục tiêu → Nhanh chóng thụp người nằm xuống sau công sự bảo đảm an toàn.

Ghi nhớ trọng tâm

Lựu đạn F-1 sát thương bằng mảnh văng bán kính 20m, thời gian nổ chậm 3.2 - 4.2 giây. Tuân thủ nghiêm ngặt quy tắc an toàn, thuần thục kĩ thuật rút chốt an toàn và vung tay ném cầu vồng trúng đích.

? Câu hỏi củng cố kiến thức

Thời gian cháy chậm của kíp nổ lựu đạn F-1 tính từ khoảnh khắc cần bẩy (mỏ vịt) bật rời khỏi thân lựu đạn cho đến khi khối thuốc nổ chính phát nổ là bao lâu?